لوله‌های سیستم آتش‌نشانی در ساختمان و صنایع نفت، گاز، پتروشیمی و نیروگاهی؛ انواع UG و AG و لوله‌های مانیسمان

مقدمه

لوله‌کشی یکی از مهم‌ترین بخش‌های هر سیستم حفاظت در برابر حریق است.

سیستم‌های آتش‌نشانی، بسته به نوع پروژه و سطح خطر، می‌توانند شامل شبکه‌های لوله‌کشی مختلفی باشند؛ از جمله:

  • Fire Sprinkler Piping
  • Standpipe System
  • Fire Hydrant Network
  • Fire Hose Reel
  • Fire Water Ring Main
  • Deluge System
  • Water Spray System
  • Foam System
  • Fire Pump Discharge Piping

در پروژه‌های ساختمانی، لوله‌کشی سیستم آتش‌نشانی معمولاً بر اساس الزامات استانداردهای مربوط به سیستم‌های Sprinkler، Standpipe و Fire Hose طراحی می‌شود.

در پروژه‌های صنعتی مانند پالایشگاه‌ها، پتروشیمی‌ها و نیروگاه‌ها، شبکه Fire Water معمولاً گسترده‌تر و پیچیده‌تر بوده و می‌تواند شامل شبکه‌های Underground و Aboveground، Ring Main، Hydrant، Monitor، Deluge و Foam باشد.

بنابراین انتخاب نوع لوله تنها بر اساس قطر لوله انجام نمی‌شود و عواملی مانند:

  • محل نصب
  • فشار طراحی
  • دمای کاری
  • خوردگی
  • نوع سیال
  • روش اتصال
  • الزامات پروژه
  • استاندارد طراحی

باید هم‌زمان بررسی شوند.

UG و AG چیست؟

در پروژه‌های صنعتی، لوله‌کشی Fire Water معمولاً به دو بخش اصلی تقسیم می‌شود:

UG – Underground

لوله‌هایی که در زیر سطح زمین نصب می‌شوند.

AG – Aboveground

لوله‌هایی که بالاتر از سطح زمین و در معرض دید یا داخل سازه‌ها نصب می‌شوند.

به‌صورت کلی:

Fire Water Source

UG Fire Water Network

AG Fire Water Network

Hydrant / Monitor / Deluge / Sprinkler / Foam

البته مرز بین UG و AG معمولاً در محل اتصال شبکه زیرزمینی به رایزرها، هیدرانت‌ها، شیرآلات و تجهیزات سطح زمین شکل می‌گیرد.

لوله‌های Underground Fire Water

لوله‌های UG برای انتقال آب آتش‌نشانی در زیر زمین استفاده می‌شوند.

کاربردهای رایج:

Fire Water Ring Main

اتصال Fire Pump به Ring Main

اتصال ساختمان‌ها به شبکه اصلی

تغذیه Hydrant

تغذیه سیستم‌های Deluge

تغذیه Fire Monitor

در سایت‌های صنعتی، شبکه UG معمولاً به‌صورت Ring Main طراحی می‌شود تا امکان تغذیه تجهیزات از مسیرهای مختلف فراهم شود.

ویژگی‌های لوله UG

لوله Underground باید برای شرایط نصب زیرزمینی مناسب باشد.

موارد مهم عبارت‌اند از:

مقاومت در برابر خوردگی خاک

مقاومت مکانیکی

تحمل بار خاک

تحمل بار ترافیکی

کیفیت پوشش خارجی

روش اتصال

قابلیت تعمیر و نگهداری

در این بخش، انتخاب نوع پوشش و سیستم حفاظت در برابر خوردگی اهمیت زیادی دارد.

انواع لوله‌های UG

بسته به پروژه، استاندارد و شرایط سایت، ممکن است از انواع مختلف لوله برای شبکه UG استفاده شود.

از جمله:

Carbon Steel Pipe

Ductile Iron Pipe

HDPE Pipe

بعضی سیستم‌های GRP/FRP در کاربردهای خاص

اما انتخاب لوله باید بر اساس مشخصات فنی پروژه و استاندارد مورد قبول کارفرما انجام شود.

در پروژه‌های صنعتی نفت و پتروشیمی، Carbon Steel و سیستم‌های فلزی مناسب برای Fire Water بسیار رایج هستند، در حالی که در برخی پروژه‌ها استفاده از Ductile Iron یا HDPE نیز ممکن است مورد تأیید قرار گیرد.

لوله‌های AG

لوله‌های Aboveground در بخش‌های قابل مشاهده و سطح زمین نصب می‌شوند.

کاربردهای آن‌ها شامل:

Fire Hydrant Piping

Fire Monitor Piping

Deluge Piping

Sprinkler Piping

Standpipe

Foam Piping

Fire Pump Discharge

است.

این لوله‌ها معمولاً به‌راحتی قابل بازرسی و دسترسی هستند و وضعیت خوردگی و رنگ‌آمیزی آن‌ها باید به‌صورت دوره‌ای بررسی شود.

تفاوت UG و AG

مهم‌ترین تفاوت این دو سیستم در شرایط محیطی و الزامات حفاظت از لوله است.

ویژگی

UG

AG

محل نصب

زیر زمین

روی زمین

دسترسی

محدود

آسان‌تر

خوردگی

خوردگی خاک

خوردگی اتمسفری

بازرسی

دشوارتر

ساده‌تر

پوشش

اهمیت بالا

رنگ و Coating

تعمیر

پیچیده‌تر

ساده‌تر

ضربه مکانیکی

ناشی از خاک و ترافیک

ناشی از برخورد و شرایط سایت

بنابراین نمی‌توان صرفاً با تغییر محل نصب، یک نوع لوله را بدون بررسی سایر شرایط برای هر دو کاربرد مناسب دانست.

Carbon Steel Pipe

یکی از پرکاربردترین انواع لوله در سیستم‌های Fire Water، لوله‌های فولادی کربنی یا Carbon Steel هستند.

این لوله‌ها در:

Fire Water

Sprinkler

Standpipe

Hydrant

Deluge

Foam

کاربرد دارند.

انتخاب دقیق لوله باید بر اساس:

Pressure Rating

Pipe Schedule

Corrosion Allowance

Connection Type

Applicable Standard

انجام شود.

Seamless و Welded Pipe

از نظر روش ساخت، لوله‌های فولادی را می‌توان به دو گروه کلی تقسیم کرد:

Seamless Pipe

لوله بدون درز تولیدی.

Welded Pipe

لوله‌ای که از ورق یا نوار فولادی ساخته شده و دارای خط جوش است.

نکته مهم این است که Seamless همیشه به معنی مناسب‌تر بودن برای هر پروژه نیست.

انتخاب بین Seamless و Welded به عواملی مانند:

قطر

فشار

دما

استاندارد

کلاس لوله

مشخصات پروژه

Availability

بستگی دارد.

لوله Seamless یا مانیسمان چیست؟

اصطلاح رایج مانیسمان در بازار ایران معمولاً به لوله‌های Seamless Steel Pipe اشاره دارد.

در این نوع لوله، بدنه اصلی لوله دارای خط جوش طولی نیست.

فرآیند تولید می‌تواند شامل شکل‌دهی و سوراخ‌کاری یک بیلت فولادی و سپس عملیات نورد و سایزینگ باشد.

مزیت اصلی آن، حذف خط جوش طولی است.

اما این موضوع به‌تنهایی به معنی برتری مطلق آن در همه کاربردها نیست.

انواع مانیسمان بر اساس استاندارد

لوله‌های Seamless بر اساس استاندارد و کاربرد می‌توانند انواع مختلفی داشته باشند.

از جمله:

ASTM A106

ASTM A53

API 5L

ASTM A333

ASTM A335

اما این استانداردها کاربرد یکسانی ندارند.

بنابراین نباید صرفاً گفت:

«این لوله مانیسمان است، پس برای Fire Fighting مناسب است.»

باید مشخص شود:

Material Specification

 

Grade

 

Size

 

Wall Thickness

 

Pressure Rating

 

Application

چیست.

ASTM A106

ASTM A106 یکی از استانداردهای شناخته‌شده برای Seamless Carbon Steel Pipe است.

این استاندارد بیشتر برای سرویس‌های دما و فشار بالا در کاربردهای فرایندی استفاده می‌شود.

گریدهای معروف آن شامل:

Grade A

Grade B

Grade C

هستند.

A106 Grade B در بسیاری از پروژه‌های صنعتی کاربرد گسترده‌ای دارد.

اما برای سیستم Fire Water باید همیشه مشخصات پروژه و استاندارد طراحی بررسی شود.

ASTM A53

ASTM A53 نیز یکی از استانداردهای رایج برای لوله‌های فولادی است.

این استاندارد می‌تواند شامل لوله‌های:

Seamless

Welded

باشد.

در پروژه‌های مختلف ممکن است برای سیستم‌های لوله‌کشی مورد استفاده قرار گیرد.

اما باید توجه کرد که نوع، Grade و روش ساخت لوله باید دقیقاً مطابق Specification پروژه باشد.

API 5L

استاندارد API 5L عمدتاً برای لوله‌های مورد استفاده در خطوط انتقال نفت و گاز توسعه یافته است.

این لوله‌ها می‌توانند در:

Pipeline

Oil & Gas Transmission

کاربرد داشته باشند.

استفاده از API 5L برای Fire Water باید با توجه به Specification پروژه و تأیید مهندسی انجام شود و نباید صرفاً به دلیل اینکه لوله برای صنعت نفت و گاز ساخته شده، آن را به‌صورت خودکار برای شبکه Fire Water مناسب دانست.

ASTM A333

ASTM A333 برای لوله‌های فولادی مناسب سرویس‌های دمای پایین توسعه یافته است.

این نوع لوله بیشتر در شرایطی استفاده می‌شود که دمای پایین طراحی اهمیت دارد.

برای سیستم‌های معمول Fire Water در شرایط عادی، الزاماً انتخاب اصلی نیست.

ASTM A335

ASTM A335 بیشتر برای لوله‌های آلیاژی Seamless مناسب سرویس‌های دمای بالا استفاده می‌شود.

این لوله‌ها می‌توانند در:

Steam

High Temperature Service

Power Plant Piping

کاربرد داشته باشند.

برای Fire Water معمولی ساختمان یا شبکه متعارف آتش‌نشانی، معمولاً انتخاب رایج نیست.

Schedule چیست؟

یکی از اصطلاحات مهم در انتخاب لوله:

Schedule

است.

Schedule به‌طور کلی با ضخامت دیواره لوله ارتباط دارد.

برای یک قطر اسمی مشخص، افزایش Schedule معمولاً به معنی افزایش ضخامت دیواره است.

برای مثال:

Schedule 10

Schedule 20

Schedule 40

Schedule 80

Schedule 160

وجود دارند.

اما نباید صرفاً بر اساس Schedule تصمیم گرفت.

ضخامت لوله باید با توجه به:

Pressure

Material

Diameter

Standard

Corrosion

Joining Method

انتخاب شود.

Schedule 40

Schedule 40 یکی از پرکاربردترین ضخامت‌های لوله در سیستم‌های Fire Protection است.

در بسیاری از سیستم‌های:

Sprinkler

Standpipe

Fire Hose

استفاده می‌شود.

در سیستم‌های ساختمانی، استفاده از Schedule 40 در بسیاری از پروژه‌ها رایج است، اما انتخاب نهایی باید طبق استاندارد و Specification پروژه انجام شود.

Schedule 80

Schedule 80 دارای ضخامت دیواره بیشتری نسبت به Schedule 40 در یک قطر اسمی مشابه است.

این لوله می‌تواند در شرایطی که:

فشار بالاتر

ریسک آسیب مکانیکی

نیاز به ضخامت بیشتر

وجود دارد مورد استفاده قرار گیرد.

در برخی اتصالات رزوه‌ای نیز ممکن است به دلیل کاهش ضخامت ناشی از رزوه‌کاری، استفاده از ضخامت بالاتر مورد توجه قرار گیرد.

لوله‌های Thin Wall

لوله‌های با ضخامت کمتر مانند برخی Scheduleهای سبک‌تر، در صورت تأیید استاندارد و طراحی، می‌توانند در بعضی سیستم‌های Fire Protection استفاده شوند.

اما استفاده از لوله سبک‌تر باید بر اساس:

استاندارد

فشار کاری

روش اتصال

تأییدیه محصول

انجام شود.

بنابراین نباید صرفاً به دلیل کاهش قیمت، لوله با ضخامت کمتر انتخاب شود.

Grooved Pipe

در بسیاری از سیستم‌های Fire Protection ساختمانی و صنعتی از اتصال Grooved استفاده می‌شود.

در این روش، انتهای لوله دارای Groove بوده و با استفاده از:

Grooved Coupling

Grooved Fittings

به یکدیگر متصل می‌شوند.

مزایای آن:

سرعت نصب بالا

سهولت تعمیر

امکان باز و بسته کردن

کاهش عملیات جوشکاری

است.

Threaded Pipe

در سیستم‌های کوچک‌تر ممکن است از اتصالات رزوه‌ای استفاده شود.

این روش معمولاً برای:

قطرهای کوچک

Branch Lines

برخی سیستم‌های Sprinkler

کاربرد دارد.

اما در قطرهای بزرگ و فشارهای بالا، روش‌های دیگری مانند Grooved یا Welded معمولاً مناسب‌تر هستند.

Welded Pipe Connection

در روش جوشی، لوله‌ها با استفاده از جوش به یکدیگر متصل می‌شوند.

مزایای آن:

اتصال دائمی

استحکام بالا

مناسب برای سیستم‌های صنعتی

است.

اما نیازمند:

جوشکار ماهر

WPS/PQR در پروژه‌های مربوط

کنترل کیفیت

NDT در صورت الزام

است.

لوله‌های Fire Sprinkler ساختمان

در سیستم Sprinkler ساختمان، معمولاً از لوله‌های فولادی مورد تأیید استاندارد استفاده می‌شود.

این لوله‌ها می‌توانند با روش‌های:

Threaded

Grooved

Welded

به یکدیگر متصل شوند.

در انتخاب لوله باید به:

Diameter

Schedule

Pressure

Listing/Approval

Corrosion

توجه شود.

لوله‌های Standpipe

در سیستم Standpipe و Hose System، لوله‌ها باید قادر به تحمل فشار و دبی طراحی‌شده باشند.

رایزرها و خطوط اصلی معمولاً با لوله‌های فولادی مناسب اجرا می‌شوند.

انتخاب Schedule و روش اتصال باید بر اساس:

Pressure Design

System Type

Building Height

و الزامات استاندارد انجام شود.

در ساختمان‌های بلند، فشار سیستم می‌تواند عامل مهمی در انتخاب لوله و تجهیزات باشد.

لوله‌های Fire Hydrant

در سیستم Hydrant، معمولاً بخشی از شبکه می‌تواند Underground و بخشی Aboveground باشد.

برای مثال:

UG Fire Water Ring

Underground Branch

Hydrant Riser

Aboveground Hydrant

در این سیستم، نوع لوله UG باید برای شرایط خاک و نصب زیرزمینی مناسب باشد و بخش AG نیز برای شرایط محیطی سطح زمین انتخاب شود.

لوله‌های Deluge و Water Spray

سیستم‌های Deluge و Water Spray در صنایع نفت، گاز و پتروشیمی کاربرد زیادی دارند.

این سیستم‌ها ممکن است برای حفاظت از:

تجهیزات فرایندی

مخازن

پمپ‌ها

کمپرسورها

تجهیزات دارای ریسک حریق

استفاده شوند.

لوله‌کشی آن‌ها باید بر اساس:

Design Flow

Pressure

Corrosion

Drainage

Environmental Conditions

انتخاب شود.

لوله‌های Foam System

در سیستم‌های فوم، نوع لوله‌کشی باید با:

Foam Concentrate

Foam Solution

Water

سازگار باشد.

در مسیر Foam Solution باید به Compatibility متریال و اثر خوردگی توجه شود.

همچنین در سیستم‌های خاص ممکن است انتخاب متریال لوله، پوشش داخلی یا متریال خاص مورد نیاز باشد.

Fire Water Ring Main در پتروشیمی

یکی از رایج‌ترین آرایش‌های شبکه Fire Water در سایت‌های صنعتی، Ring Main است.

ساختار کلی:

Fire Pump

Fire Water Ring Main

Hydrant

Fire Monitor

Deluge

Foam

این آرایش باعث می‌شود آب از بیش از یک مسیر به نقاط مختلف برسد.

در طراحی باید:

Hydraulic Calculation

Flow Demand

Pressure

Simultaneous Demand

Isolation Philosophy

بررسی شود.

لوله‌های Fire Water در نیروگاه

در نیروگاه‌ها، شبکه Fire Water ممکن است شامل:

UG Ring Main

AG Piping

Hydrant

Fire Hose

Deluge

Water Spray

Sprinkler

باشد.

در این پروژه‌ها انتخاب متریال باید بر اساس شرایط محیطی و نوع تجهیزات انجام شود.

در مناطقی که خطر خوردگی بالا است، حفاظت خوردگی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

تفاوت لوله Fire Fighting ساختمان و Fire Water صنعتی

سیستم ساختمانی معمولاً بر اساس نیازهای:

Sprinkler

Standpipe

Hose

طراحی می‌شود.

اما در صنایع نفت، گاز و پتروشیمی، شبکه Fire Water می‌تواند برای حفاظت از:

Tank Farm

Process Unit

Pipe Rack

Loading Area

Compressor

Pump

Transformer

طراحی شود.

بنابراین در پروژه صنعتی، علاوه بر فشار و دبی، عوامل زیر اهمیت بیشتری پیدا می‌کنند:

Corrosion

Hazardous Area

Ambient Conditions

Chemical Exposure

Fire Scenario

Reliability

لوله‌های Carbon Steel با پوشش

برای لوله‌های UG، معمولاً حفاظت در برابر خوردگی اهمیت ویژه‌ای دارد.

این حفاظت می‌تواند شامل:

External Coating

Wrapping

Cathodic Protection در صورت نیاز

باشد.

انتخاب Coating باید با شرایط خاک و Specification پروژه هماهنگ باشد.

Ductile Iron Pipe

Ductile Iron یکی از گزینه‌های قابل استفاده در برخی شبکه‌های Underground است.

مزایای آن می‌تواند شامل:

استحکام مکانیکی

مقاومت مناسب

عمر طولانی

مناسب بودن برای دفن زیر زمین

باشد.

در برخی پروژه‌های Fire Water، استفاده از Ductile Iron می‌تواند گزینه مناسبی باشد؛ اما باید توسط استاندارد پروژه و کارفرما تأیید شده باشد.

HDPE Pipe

HDPE نیز در برخی شبکه‌های Underground مورد استفاده قرار می‌گیرد.

مزایای آن:

مقاومت در برابر خوردگی

وزن پایین

انعطاف‌پذیری

اتصالات Fusion

است.

اما محدودیت‌هایی مانند:

دمای کاری

انبساط حرارتی

الزامات نصب

حفاظت مکانیکی

باید بررسی شود.

برای بخش‌های Aboveground و نزدیک منابع حرارتی یا حریق، استفاده از HDPE نیازمند بررسی دقیق و معمولاً محدودتر از کاربرد UG است.

لوله‌های FRP و GRP

در برخی پروژه‌های صنعتی و دریایی، لوله‌های:

GRP

FRP

ممکن است برای سرویس‌های خاص مورد استفاده قرار گیرند.

مزیت مهم آن‌ها مقاومت در برابر خوردگی است.

اما در سیستم Fire Water باید موارد زیر بررسی شود:

فشار

ضربه

دمای محیط

مقاومت در برابر حریق

روش اتصال

الزامات استاندارد

بنابراین استفاده از آن‌ها باید بر اساس Specification پروژه باشد.

Seamless یا Welded؛ کدام بهتر است؟

این سؤال پاسخ مطلق ندارد.

برای مثال، در برخی خطوط صنعتی:

Welded Pipe

می‌تواند از نظر اقتصادی و دسترسی مناسب‌تر باشد.

در برخی سرویس‌های خاص:

Seamless Pipe

می‌تواند انتخاب مناسب‌تری باشد.

بنابراین انتخاب باید بر اساس:

Service

 

Pressure

 

Temperature

 

Diameter

 

Code

 

Project Specification

انجام شود.

آیا برای Fire Fighting همیشه باید مانیسمان استفاده کرد؟

خیر.

این یک تصور اشتباه رایج است که تمام لوله‌های سیستم آتش‌نشانی باید مانیسمان باشند.

در بسیاری از سیستم‌های Fire Protection، لوله‌های فولادی Welded نیز در صورت داشتن مشخصات و تأییدیه مناسب قابل استفاده هستند.

انتخاب Seamless یا Welded باید بر اساس الزامات استاندارد، فشار سیستم و مشخصات پروژه انجام شود.

مانیسمان برای کجا مناسب‌تر است؟

مانیسمان معمولاً در شرایطی که:

فشار بالا

دمای بالا

سرویس حساس

نیاز به Seamless Construction

وجود دارد مورد توجه قرار می‌گیرد.

در پروژه‌های صنعتی، ممکن است برای برخی خطوط:

High Pressure

Process

Steam

استفاده شود.

اما برای هر خط Fire Water لزوماً نیاز به Seamless نیست.

چه لوله‌ای برای Fire Fighting ساختمان مناسب است؟

در پروژه‌های ساختمانی معمولاً باید از لوله‌ای استفاده شود که:

استاندارد مربوطه را داشته باشد.

برای سیستم Fire Protection مجاز باشد.

فشار کاری مورد نیاز را تحمل کند.

ضخامت کافی داشته باشد.

روش اتصال آن مناسب باشد.

در بسیاری از پروژه‌ها:

Carbon Steel Pipe

با:

Schedule مناسب

و اتصال:

Grooved / Threaded / Welded

مورد استفاده قرار می‌گیرد.

چه لوله‌ای برای Fire Water پتروشیمی مناسب است؟

در پتروشیمی‌ها معمولاً یک نسخه ثابت برای همه پروژه‌ها وجود ندارد.

ممکن است از:

Carbon Steel

Ductile Iron

HDPE

GRP/FRP

استفاده شود.

اما انتخاب نهایی باید با توجه به:

UG یا AG

فشار

خوردگی

شرایط محیطی

Fire Scenario

Project Specification

انجام شود.

در بسیاری از پروژه‌های صنعتی، Carbon Steel برای بخش‌های Aboveground و برخی کاربردهای Underground انتخاب رایجی است، در حالی که گزینه‌های دیگری نیز بسته به شرایط پروژه قابل استفاده هستند.

یک انتخاب ساده برای درک بهتر

به‌صورت مفهومی می‌توان گفت:

ساختمان – Sprinkler

Carbon Steel Fire Protection Pipe

Grooved / Threaded

ساختمان – Standpipe

Carbon Steel Pipe

Grooved / Welded / Threaded طبق طراحی

پتروشیمی – UG Fire Water

Carbon Steel / Ductile Iron / HDPE

Corrosion Protection

پتروشیمی – AG Fire Water

Carbon Steel

Coating / Painting

Process High Pressure

Seamless یا Welded طبق Specification

Steam / High Temperature

Alloy Steel Seamless مانند A335 در کاربردهای مربوط

این جدول صرفاً یک راهنمای مفهومی است و جایگزین Pipe Material Specification پروژه نیست.

اشتباهات رایج در انتخاب لوله

برخی اشتباهات متداول عبارت‌اند از:

تصور اینکه تمام Fire Fighting Pipes باید Seamless باشند.

انتخاب لوله صرفاً بر اساس قطر.

بی‌توجهی به Schedule.

عدم بررسی Pressure Rating.

استفاده از لوله UG بدون حفاظت خوردگی مناسب.

استفاده از HDPE در محل‌های نامناسب.

عدم توجه به روش اتصال.

انتخاب لوله بدون توجه به Approval پروژه.

اشتباه گرفتن API 5L با استاندارد عمومی Fire Protection.

انتخاب ASTM A106 صرفاً به دلیل مانیسمان بودن.

عدم توجه به Compatibility فوم و مواد شیمیایی.

عدم بررسی شرایط دمایی.

عدم توجه به الزامات کارفرما و Project Specification.

مسیر صحیح انتخاب لوله

فرآیند انتخاب لوله باید به‌صورت زیر انجام شود:

Identify Service

UG یا AG

Pressure & Flow

Temperature

Corrosion Assessment

Material Selection

Pipe Standard

Schedule / Wall Thickness

Connection Type

Coating

Testing

Installation

این روش بسیار بهتر از انتخاب لوله صرفاً بر اساس اصطلاحاتی مانند «مانیسمان» یا «لوله آتش‌نشانی» است.

جمع‌بندی نهایی

در سیستم‌های آتش‌نشانی ساختمان و شبکه‌های Fire Water صنایع نفت، گاز، پتروشیمی و نیروگاهی، لوله‌کشی را باید به‌عنوان بخشی از یک سیستم مهندسی یکپارچه در نظر گرفت.

مهم‌ترین تقسیم‌بندی‌ها عبارت‌اند از:

UG

برای شبکه‌های زیرزمینی.

AG

برای شبکه‌های سطح زمین.

از نظر ساخت:

Seamless

یا:

Welded

و از نظر جنس می‌توان با توجه به پروژه از:

Carbon Steel

Ductile Iron

HDPE

GRP

FRP

استفاده کرد.

در لوله‌های فولادی نیز استانداردهایی مانند:

ASTM A53

ASTM A106

API 5L

ASTM A333

ASTM A335

کاربردهای متفاوتی دارند و نباید همه آن‌ها را صرفاً تحت عنوان «مانیسمان» یا «لوله صنعتی» یکسان در نظر گرفت.

برای مثال:

A106

بیشتر در سرویس‌های دما و فشار بالا شناخته می‌شود.

A53

یک استاندارد عمومی‌تر برای برخی کاربردهای لوله فولادی است.

API 5L

بیشتر برای خطوط انتقال نفت و گاز کاربرد دارد.

A333

برای سرویس‌های دمای پایین مناسب است.

A335

برای لوله‌های آلیاژی مناسب سرویس‌های دمای بالا کاربرد دارد.

بنابراین، در یک پروژه حرفه‌ای Fire Protection، سؤال اصلی این نیست که:

«لوله مانیسمان است یا نه؟»

بلکه باید پرسید:

این لوله برای چه سرویسی است؟

UG است یا AG؟

فشار و دمای طراحی چقدر است؟

شرایط خوردگی چگونه است؟

چه استانداردی برای آن تعیین شده؟

چه Schedule یا Wall Thickness نیاز دارد؟

روش اتصال چیست؟

چه نوع پوششی لازم است؟

آیا محصول برای کاربرد مورد نظر تأیید شده است؟

در نهایت، در ساختمان‌ها معمولاً تمرکز اصلی روی سیستم‌های Sprinkler، Standpipe و Hose است و انتخاب لوله بر اساس استاندارد سیستم، فشار و روش اتصال انجام می‌شود.

در پتروشیمی‌ها و نیروگاه‌ها، انتخاب لوله پیچیده‌تر است و باید علاوه بر مشخصات هیدرولیکی، مواردی مانند UG/AG، خوردگی خاک، پوشش، شرایط محیطی، Fire Scenario، Reliability و فلسفه شبکه Fire Water نیز بررسی شود.

بنابراین، مانیسمان بودن لوله به‌تنهایی معیار انتخاب نیست؛ بلکه باید کل مجموعه Material + Standard + Grade + Schedule + Pressure + Application + Connection به‌صورت یکپارچه بررسی شود.